2

Trầm cảm sau sinh: Nguyên nhân, nguy cơ và cách ngăn ngừa

Nếu được chẩn đoán mắc chứng trầm cảm sau sinh hoặc nếu bạn nghi ngờ mình đang trải qua chứng bệnh này, bạn có thể bắt đầu đổ lỗi cho bản thân, tự hỏi mình đã làm gì sai và liệu bạn có thể ngăn ngừa nó hay không.

Chứng trầm cảm sau sinh rất phổ biến, cứ 9 người mới làm mẹ thì có 1 người trải qua chứng bệnh này. Tuy nhiên, không xác định được nguyên nhân rõ ràng gây ra chứng trầm cảm này. Nhiều nguyên nhân và yếu tố nguy cơ không phải do chính bạn gây ra.

Tham khảo thêm: Tổng quan về trầm cảm sau sinh

Nguyên nhân của trầm cảm sau sinh

Các chuyên gia cho rằng không có một yếu tố nhất định nào gây ra chứng trầm cảm sau sinh, mà do nhiều yếu tố kết hợp lại với nhau hoặc đôi khi nó là điều không thể giải thích. Bạn cũng không nên đổ lỗi cho chính mình.

Tham khảo thêm: Cách quản lý chứng trầm cảm và lo âu sau sinh

Nguyên nhân nội tiết tố

Sau khi bạn sinh và trong những tuần tiếp theo, cơ thể bạn sẽ trải qua nhiều thay đổi. Một số thay đổi gây ra chứng trầm cảm sau sinh. Ví dụ như:

Sự thay đổi hormone Estrogen và Progesterone

Mức độ hormone của bạn thay đổi đáng kể sau khi sinh. Trong thời kỳ mang thai, mức độ estrogen và progesterone trong cơ thể bạn rất cao. Trong vài ngày đầu sau khi sinh, chúng nhanh chóng giảm xuống. Các nhà nghiên cứu đã phỏng đoán rằng một số phụ nữ dễ bị thay đổi hormone sau sinh hơn những người khác.

Thay đổi hormone tuyến giáp

Ngoài estrogen và progesterone, nồng độ hormone tuyến giáp của bạn sẽ giảm sau khi sinh. Bạn có thể gặp phải các triệu chứng mệt mỏi, uể oải và tâm trạng chán nản. Các vấn đề về tuyến giáp của bạn có thể được khắc phục bằng thuốc vì vậy hãy nói chuyện với bác sĩ.

Thay đổi trong sinh hoạt

Quá nhiều thay đổi sau khi bạn có em bé. Cảm giác choáng ngợp và kiệt sức sau khi gây ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần của bạn và dẫn đến các triệu chứng trầm cảm sau sinh.

Điều này đặc biệt đúng nếu bạn đang phải đối mặt với những hoàn cảnh bất lợi, chẳng hạn như người bạn đời vắng mặt hoặc không hỗ trợ. Dưới đây là một số thay đổi sinh hoạt có thể gây ra chứng trầm cảm sau sinh:

  • Mệt mỏi và suy kiệt do sinh con

  • Kiệt sức và thiếu ngủ

  • Thiếu tự tin vào khả năng làm mẹ

  • Áp lực trở thành một “bà mẹ hoàn hảo” hoặc có một đứa con “ngoan”

  • Cảm xúc choáng ngợp về tất cả những trách nhiệm mới

  • Căng thẳng do cố gắng cân bằng giữa việc chăm sóc em bé với các trách nhiệm khác như việc nhà

  • Căng thẳng về việc quay trở lại làm việc

Nguyên nhân của chứng rối loạn tâm thần sau sinh

Rối loạn tâm thần sau sinh là một rối loạn tâm trạng chu sinh nghiêm trọng, nhưng rất hiếm, một dạng biến thể của chứng lưỡng cực. Người bệnh biểu hiện hưng cảm (thay đổi tâm trạng cực độ) và ảo tưởng (ví dụ như “nghe thấy giọng nói”). Rối loạn tâm thần sau sinh cần được nhập viện. Mặc dù các chuyên gia không chắc chắn nguyên nhân gây ra nó, nhưng có một số giả thuyết, bao gồm:

  • Tiền sử gia đình có người bị bệnh tâm thần và các vấn đề sức khỏe tâm thần

  • Tiền sử gia đình bị rối loạn tâm thần sau sinh

  • Tiền sử rối loạn tâm thần sau sinh với một em bé trước đó

  • Chẩn đoán trước đây hoặc hiện tại về rối loạn lưỡng cực hoặc tâm thần phân liệt

  • Trải qua thai kỳ khó khăn, hoặc mất mát sau sinh

Các yếu tố nguy cơ gây trầm cảm sau sinh

Bất kỳ bà mẹ mới sinh nào cũng có nguy cơ bị trầm cảm sau sinh và có một số yếu tố có thể làm tăng nguy cơ phát triển chứng trầm cảm sau sinh của bạn, bao gồm:

  • Tiền sử trầm cảm sau sinh

  • Tiền sử trầm cảm hoặc bệnh tâm thần khác

  • Một thành viên gia đình bị trầm cảm lâm sàng hoặc trầm cảm sau sinh

  • Trải nghiệm trầm cảm khi mang thai hoặc trầm cảm trước khi sinh

  • Những căng thẳng trong cuộc sống gần đây

  • Các vấn đề trong hôn nhân

  • Thiếu sự hỗ trợ

  • Một thai kỳ phức tạp hoặc khó khăn

  • Mất việc, căng thẳng tài chính

  • Nuôi dạy một em bé bị ốm, có vấn đề về sức khỏe

  • Mang đa thai (sinh đôi, sinh ba, v.v.)

  • Khó khăn khi nuôi con bằng sữa mẹ

  • Mang thai ngoài ý muốn

Bạn có thể ngăn ngừa trầm cảm sau sinh không?

Nếu bạn đã có tiền sử trầm cảm sau sinh hoặc bạn đang mang thai và bạn biết mình có thêm một trong những yếu tố nguy cơ, bạn có thể tự hỏi liệu có thể làm gì để giảm nguy cơ mắc trầm cảm sau sinh hoặc ít nhất là giảm thiểu rủi ro.

Mặc dù không có cách nào ngăn ngừa trầm cảm sau sinh xảy ra hoặc tái phát nhưng bạn nên thực hiện bất kỳ biện pháp nào có thể để giảm nguy cơ mắc bệnh.

Hãy nhớ rằng thể trạng mỗi người khác nhau vì vậy bạn nên thảo luận về các biện pháp phù hợp với bác sĩ,. Bạn nên lập kế hoạch trước khi mang thai nếu bạn biết mình dễ bị trầm cảm sau sinh.

Trong khi mang thai

Thông thường, các giai đoạn trầm cảm sau sinh phát triển trong thời kỳ mang thai, vì vậy bạn nên làm việc với bác sĩ để theo dõi các triệu chứng và kiểm tra sức khỏe tâm thần của bạn thường xuyên.

Sau sinh

Nếu có tiền sử trầm cảm hoặc trầm cảm sau sinh, bạn nên được sàng lọc sớm. Bác sĩ thường chỉ thực hiện tầm soát trầm cảm sau sinh vào lần khám sau sinh sáu tuần. Nhưng nếu bạn có các yếu tố nguy cơ, bạn nên khám sàng lọc này sớm hơn, và có thể nhiều hơn một lần.

Nếu bạn có tiền sử trầm cảm nặng, bác sĩ có thể đề nghị bạn tiếp tục sử dụng thuốc chống trầm cảm (SSRI). Nếu bạn lo lắng về việc dùng thuốc chống trầm cảm khi đang cho con bú, hãy thảo luận với bác sĩ về các lựa chọn khác.

Hãy yên tâm rằng gần như tất cả các SSRI đều tương thích với việc nuôi con bằng sữa mẹ. Điều quan trọng là bạn phải khỏe mạnh và hạnh phúc không chỉ cho bản thân mà còn cho em bé. Các nghiên cứu đã chỉ ra những phụ nữ bị trầm cảm ít có khả năng cho con bú hơn. Điều trị trầm cảm làm tăng cơ hội cho con bú thành công.

Nếu bạn có tiền sử rối loạn lưỡng cực, tâm thần phân liệt hoặc tiền sử rối loạn tâm thần sau sinh, bác sĩ sẽ khuyến khích bạn sử dụng liệu pháp lithium cho rối loạn lưỡng cực ngay sau khi sinh để ngăn ngừa tái phát.  Có một số tranh cãi về việc liệu lithium có an toàn cho các bà mẹ đang cho con bú hay không. Bạn nên hỏi ý kiến bác sĩ của mình để có được lời khuyên đúng đắn.

7 dấu hiệu sắp sinh trước 2 ngày mẹ bầu phải nắm rõ

Dấu hiệu sắp sinh trước 2 ngày có nhận biết dễ dàng là điều mẹ bầu đặc biệt quan tâm. Thời gian mang thai, hầu hết mẹ bầu nào cũng mong chờ tới ngày con yêu chào đời. Vì vậy, nắm rõ các dấu hiệu sắp sinh để chuẩn

0 0 Đánh giá
Đánh giá
Đăng ký
Thông báo về
guest
0 Bình luận
Phản hồi
Xem tất cả bình luận